Ga naar de inhoudLuister live op radioplus
Een nieuwe grote Norma is opgestaan in de Munt

Een nieuwe grote Norma is opgestaan in de MuntKlassieke muziek, Podium

Sally Matthews als NormaKarlforster

Sally Matthews als Norma

Het heeft een tijdje geduurd voor de pers aanwezig kon zijn bij een voorstelling van deze nieuwe productie (omwille van de beperking tot 200 toeschouwers in de zaal), maar zo halfweg in de reeks opvoeringen kon uw operadienares er alsnog bij zijn. Dat het veilig verliep, wil ik ook nog even kwijt: iedereen netjes met mondmasker op in het publiek maar ook in het orkest en in de grote koormassa. Het ventilatiesysteem in de Munt werkt prima en in de pauze krijgt wie dat wenst een glühwein of warme chocolademelk (love it!) buiten geserveerd.


Binnen in het theater is het genieten van begin tot eind van deze wonderlijke belcanto opera van Vincenzo Bellini die voor zijn Norma niet alleen de onvergetelijke melodie Casta Diva schreef maar ook onwaarschijnlijk mooie duetten voor Norma en haar vriendin/liefdesrivale Adalgisa, haar trouweloze geliefde Pollione en haar wereldvreemde vader Oroveso. U leest het goed: Norma is de hele tijd aan de slag in deze opera. De rol is een absolute krachttoer voor een lyrische of dramatische coloratuursopraan niet alleen in de vocale hoogstandjes maar ook wat betreft de emotionele intensiteit. Er zijn heel wat roldebuten in deze productie en dat geldt ook voor de Norma van dienst: sopraan Sally Matthews. Geen woorden van lof zijn overdreven voor haar vertolking met een grote beheersing van de belcantostijl en een bijzonder gegronde interpretatie van het personage. Wie denkt dat belcanto alleen maar ‘mooi zingen’ betekent, slaat de bal mis. Belcanto is een zangstijl waarin het karakter en de gevoelens van het personage uitgedrukt worden in een virtuoze zangstijl. Wanneer Sally Matthews een lange aangehouden toon zingt (filato) dan hoor je in die ene toon zowel hoop als wanhoop, liefde en wraakgevoelens. Houdt ze een lange pauze (fermate) dan valt de spanning niet weg maar het wordt een stilte voor de storm. Verglijdt ze stijlvol van de ene toon naar de andere (portamento) dan hoor je overgave of gelatenheid. Ik kan zo nog een tijdje doorgaan… Sally Matthews is duidelijk ook doordrongen van het concept van de regisseur Christophe Coppens die hiermee zijn derde enscenering voor de Munt aflevert. Norma is hier uiteraard geen priesteres bij de druïden (libretto van Felice Romani) maar een spilfiguur in een kleine extremistische gemeenschap vandaag of morgen. Haar vertegenwoordiging als Norma is zeer gegrond, a.h.w. verankerd in de bodem van haar gemeenschap, dat lees je in haar lichaamstaal. Christophe Coppens schept een sfeer die geloofwaardig is en die aanzet tot nadenken over fanatisme en dogmatische gedachten. Hij liet zich inspireren door het bestaan van extreem rechtse groeperingen die hele dorpen opkopen om daar hun eigen gesloten leefwereld te creëren. Ik heb bij de beelden op het toneel meermaals moeten denken aan de schitterende Noorse televisiereeks Furia of aan de verfilming van de Handmaid’s Tale. Het “Unheimliche” is voortdurend aanwezig in een vaal licht, een wereld van beton, winterlandschappen, en ook …. autowrakken. Een beeld dat op mijn netvlies gebrand blijft is de sinistere zwarte wagen die langzaam naar beneden bungelt en waarvan de koplampen het spotlicht vormen voor Norma’s Casta Diva. Koning auto, de heidense god, de illusie van de almacht van het individu, het symbool van een falende maatschappij. Wanneer Norma en Adalgisa (Raffaella Lupinacci) erachter komen dat ze dezelfde geliefde, nl. Pollione (Enea Scala) koesteren, staan ze alle drie hun wanhoop uit te zingen in een driehoek waarbij drie verstrengelde autowrakken boven hun hoofd hangen. Sterke beelden zijn het die ook vaak ingegeven zijn door de muziek van Bellini: tijdens de cabaletta (snelle slotdeel van een scena) in het duet Mira O Norma breekt een sneeuwballengevecht uit in de gemeenschap, een moment van hoop in een duister drama. Nadat je ademloos meegeleefd hebt met het slotduet van Norma en Pollione die hun liefde terugvinden in het aanschijn van de dood, denk je dat Norma de emotionele bodem heeft bereikt, maar dan volgt nog een hartverscheurende smeekbede tot haar vader Oroveso (Michele Pertusi) om na haar dood voor haar kinderen te zorgen.
Het Muntkoor is zeer aanwezig op het toneel (dat vinden ze heerlijk weet ik), hun engagement en vocale prestatie is top in deze productie. Veel waardering voel ik voor de jonge dirigent Sesto Quatrini met een robuuste dirigeerstijl waar nodig en groot inzicht in de belcantostijl van Bellini bij het begeleiden van de zangers.
Sylvia Broeckaert


Norma nog (hopelijk) tot 31 december in de Munt. Meer informatie op de website van de Munt.

Fidelio

Fidelio, uw trouwe gezel op zondagmiddag, neemt u mee in een denkbeeldige opera met alles erop en eraan: een spetterende ouverture, een aandoenlijke aria, een dromerig duet of een levendig ensemble. Een imaginair concert krijgt u er bovenop met heel wat kamermuziek, concerto’s of symfonisch werk en de zangers blijven aanwezig om ons een liedbundel aan te prijzen, een cantate of aanstekelijke koormuziek en wie weet ook nog een verrassend toemaatje.

Presentatie: Sylvia Broeckaert

Samenstelling: Sylvia Broeckaert

Contact: via de reageerknop in de Klara-app of via fidelio@klara.be

Fidelio, elke zondag van 15 tot 18 uur via Klara, klara.be en de Klara-app.
Nadien is de uitzending nog 2 weken lang te herbeluisteren via de site en de app.