Ga naar de inhoudLuister live op radioplus
Jan Lauwers regisseert 'Intolleranza 1960' op de Salzburger Festspiele

Jan Lauwers regisseert 'Intolleranza 1960' op de Salzburger FestspieleKunst & Cultuur

Zondag gaat op de Salzburger Festspiele de opera 'Intolleranza 1960' van Luigi Nono in première, in een regie van Jan Lauwers. In Espresso vertelde hij meer over de sfeer was op de Festspiele en over deze bijzondere opera: een statement over migratie, racisme en onderdrukking.
Affichebeeld van 'Intolleranza 1960'

Jan Lauwers: "'Intolleranza 1960' is bijna geen opera meer te noemen, het is een gebeurtenis"

De sfeer op de Salzburger Festspiele noemt Jan Lauwers indrukwekkend: "Om zoiets in coronatijd te kunnen maken en meemaken, dat grenst aan het onwaarschijnlijke." De coronamaatregelen op het festival zijn erg streng, zowel voor makers en spelers als voor de toeschouwers. Maar daardoor is er nog geen enkele voorstelling afgelast, "terwijl er in sommige producties toch bijna 200 mensen op de scène staan."

Voor Nono was Intolleranza 1960 zijn debuut in de theaterwereld. Het werk werd meteen aanschouwd werd als een van de meest markante muziekstukken uit geschiedenis van de naoorlogse avant-garde. Hij schreef het Italiaanse libretto naar een idee van Angelo Maria Ripellino en documentaire teksten en gedichten van Julius Fučík, Henri Alleg, Jean-Paul Sartre, Paul Éluard, Vladimir Mayakovsky en Bertold Brecht waarbij een anonieme immigrant terugkeert naar zijn thuisland. Op zijn reis wordt hij geconfronteerd met protest, wordt onschuldig gearresteerd, gefolterd en opgesloten in een concentratiekamp. Zijn verlangen naar zijn vaderland wordt een drang naar vrijheid. De immigrant slaagt erin om te ontsnappen, maar dan slaat het noodlot toe waarbij een vloedgolf een humanitaire ramp veroorzaakt.

Jan Lauwers regisseerde in 2018 al 'L'Incoronazione di Poppea' van Claudio Monteverdi op de Salzburger Festspiele: "Dat is natuurlijk iets helemaal anders. Ik heb moeten wennen aan de muziek van Luigi Nono, maar nu ik er zo lang mee bezig ben, moet ik wel zeggen dat het een grootmeester is. En de dynamiek die dirigent Ingo Metzmacher er in weet te brengen, is ook fenomenaal.

Luigi Nono schreef deze opera als reactie op de mijnramp in Marcinelle, waarbij heel wat Italiaanse gastarbeiders het leven lieten. Hij was zelf een communist en het onrecht en racisme tegenover immigranten maakte hem woedend.

Wat Luigi Nono in 1960 beschreef, is van alle tijden
Jan Lauwers

Jan Lauwers regisseert in deze productie niet alleen zijn eigen Needcompany, maar ook twee Oostenrijkse dansgezelschappen, het koor van de Weense Staatsopera en de Wiener Philharmoniker. "De kwaliteit is zeer groot, ik zit echt in een luxezetel." Ook in de geschiedenis van deze opera is deze uitvoering historisch te noemen: "Wat het koor van de Weense Staatsopera hier doet is fenomenaal. Ze zingen alles uit het hoofd, zelfs Nono zelf had zijn koor opgenomen, omdat hij het onmogelijk achtte dat deze muziek live kon gebracht worden. Maar daarbij bewegen deze koorzangers ook nog eens de hele voorstelling lang op scène. Dat maakt het geheel erg intens en emotioneel."

De Salzburger Festspiele vieren dit jaar hun 100ste verjaardag. Het is een statement dat ze bij deze verjaardag een opera over racisme en ongelijkheid op hun programma plaatsen. "Dit is een festival dat geen cent subsidie ontvangt", zegt Jan Lauwers, "de tickets zijn dus erg duur en het publiek doorgaans 'all white'. Ik hoop dat de toeschouwers zondag emoties zullen voelen, die ze anders niet voelen bij een opera."

Meer info over 'Intolleranza 1960' op de Salzburger Festspiele vindt u hier.

Jan Lauwers over 'Intolleranza 1960' op de Salzburger Festspiele

Espresso

Espresso, uw ochtendradio met pit! Ontwaak met rustige muziek, blijf op de hoogte van het culturele leven in Vlaanderen en ontdek wat Klara vandaag voor u in petto heeft.

Presentatie: Clara De Decker / Greet Samyn

Samenstelling: Vincent Goris/ Joris Preckler

Contact: via de reageerknop in de Klara-app of via espresso@klara.be

Elke weekdag van 06 tot 09 uur via Klara, klara.be en de Klara-app.
Nadien is de uitzending nog 24 uur lang te herbeluisteren via de site en de app.