Ga naar de inhoudLuister live op radioplus
Klara Live op dinsdag 22 september: Beethovens Missa Solemnis

Klara Live op dinsdag 22 september: Beethovens Missa Solemnis Klassieke muziek

Is de Missa Solemnis Beethovens magnum opus? Jan Caeyers vindt van wel. Volgens hem is het een absoluut meesterwerk omdat Beethoven hiermee, meer nog dan met de negende symfonie, een nieuw genre uitvindt. De compositie is immers te groot(s) voor de liturgie en Beethoven gebruikt in de Missa Solemnis een compendium van alle technieken die hij tijdens zijn carrière ontwikkeld heeft om een buitenmuzikale, spirituele boodschap te kunnen verklanken. Vanavond hoort u het imposante werk in Klara Live.
portretfoto van Jan Caeyers© Marco Borggreve

Jan Caeyers

Voor Beethovenkenner Jan Caeyers was het dirigeren van de Missa Solemnis een onbetwistbare mijlpaal. Hoewel hij het werk al eerder analyseerde en uitvoerde, heeft hij de partituur van de Missa Solemnis zes maanden lang opnieuw bestudeerd, voor hij ze met zijn ensemble Le Concert Olympique, het Arnold Schönberg Chor en een uitgelezen vocaal solistenkwartet opnieuw tot klinken bracht. Dat is nodig, omdat je niet alleen elk deeltje van het werk, maar de totale architectuur volledig moet beheersen. Dan kan je de dramaturgische spanningsboog tot uiting brengen. 'Het is alsof je een vreemde stad zo leert kennen dat je er moeiteloos in kan rondlopen zonder stadsplan en dat je op elk moment weet waar je je precies bevindt', vertelt Caeyers.

Door een mis van 75 in plaats van 45 minuten te schrijven, overschreed Beethoven de limieten van het genre en maakte hij een spirituele, dramatische compositie voor de concertzaal, die niet meer in de liturgie paste. Beethoven worstelde met het onvermogen van de mens om te praten over het mysterie van het leven en zocht daarom als het over de grootsheid en almacht van God ging de limieten van het zingbare en speelbare op.

Toch vindt Jan Caeyers dat je de overdadige dynamische notatie van Beethoven in zijn context moet plaatsen, en de muziek niet zwaarder moet maken dan ze is. Het beeld van de ontoegankelijke, fronsende Beethoven is pas na de dood van de componist verspreid. Bovendien bevat het stuk naast grote dramatische delen ook heel innige passages. In het Benedictus verklankt de componist de hemelse boodschap als een lange, tedere vioolsolo die zich verstrengelt met het solistenkwartet en het koor. Omdat hij de korte tekst van het slotdeel, het Agnus Dei, zo belangrijk vond, maakte Beethoven er een uitvoerige compositie van. ‘Bitte um außere und innere Frieden‘, schreef hij bij de slotwoorden Dona nobis pacem. Een boodschap die altijd actueel zal blijven.

Dit concert met Le Concert Olympique, het Arnold Schönberg Chor en solisten Laura Aikin (sopraan) Sarah Connolly (alt) Steve Davislim (tenor) Hanno Müller-Brachmann (bas) o.l.v. Jan Caeyers werd opgenomen in deSingel in Antwerpen op 21 november 2018.

 

Klara Live

Klara's dagelijkse concertmoment, met eigen opnamen van binnenlandse concerten en een uitgelezen selectie uit het indrukwekkende Europese concertaanbod.

Presentatie: Nicole Van Opstal / Lut Van der Eycken / Sylvia Broeckaert/ Lies Steppe

Samenstelling: Birgit van Cleemput / Els T’ Seyen / Felicia Bockstael / Renate Weytjens / Sylvia Broeckaert / Marc Vandemoortele

Contact: via de reageerknop in de Klara-app of via klaralive@klara.be

Van maandag tot en met zaterdag. Op weekdagen in principe van 20 tot 22 uur, en op zaterdag van 20 uur tot middernacht op Klara, klara.be en de Klara-app. Omwille van rechtstreekse uitzendingen die vroeger of later kunnen beginnen of omwille van andere elementen, kunnen deze uren soms wijzigen. Hou dus zeker onze site en nieuwsbrief in de gaten voor alle details.

Nadien is de uitzending nog 2 weken lang te herbeluisteren via de site en de app.