Ga naar hoofdinhoud

Luister Live

Aboriginalkunst in Brussel: de oudste cultuur ter wereld is springlevend

Door Pompidou
9 dagen geleden
27 min
Volgende afleveringen afspelen

De cultuur van de Aboriginals gaat terug tot maar liefst 65 000 jaar geleden en is daarmee de oudste ononderbroken cultuur ter wereld. Het Museum Kunst & Geschiedenis in het Jubelpark dompelt ons dit najaar onder in die cultuur.

Curator Georges Petitjean raakte na een verblijf in Australië in de jaren 90 in de ban van aboriginalkunst. 

'We denken vaak dat aboriginalcultuur homogeen is. Maar er zijn maar liefst 250 verschillende aboriginaltalen, die soms even ver uit elkaar liggen als het Nederlands en het Russisch.'

Het is dus de hoogste tijd om een aantal misverstanden recht te zetten en het beeld van de rijke aboriginalcultuur te verdiepen. De tentoonstelling doet dat aan de hand van een begrip dat erg belangrijk is voor aboriginalkunstenaars: de droomtijd.

'Kunstenaars gebruiken dit begrip om te vertellen waar hun kunst over gaat. De droomtijd is een soort parallelle dimensie aan de beleefde tijd die we op ons horloge kunnen meten. Het is een energie waarbinnen gecreëerd wordt. Die scheppingsdimensie bevat zowel het mythische verleden als het hier en nu. De zon die opkomt en de bladeren die van de bomen vallen horen even goed tot die scheppingsdimensie. Het is iets wat voortdurend doorlopend, zowel een herbeleving als een continue vernieuwing.'

Hoewel de aboriginalcultuur zo'n lange geschiedenis heeft, zijn er weinig materiële sporen overgebleven.

'In de 18de eeuw werd Australië gekoloniseerd door de Britten. Zij verklaarden Australië tot Terra Nullus: een aarde zonder rechtmatige eigenaars. Aboriginals zagen zich immers niet als bezitters van het land. Ze hadden geen grote monumenten of tempels, het was een kleine materiële cultuur omdat ze nomadisch leefden op een enorm continent. Voor de Europeanen was dat een teken van een volk zonder cultuur.'

Het zou nog tot 1967 duren vooraleer de Aboriginals erkend werden als Australische staatsburgers. Die maatschappelijke veranderingen brachten ook een creatieve impuls teweeg. De creatie van een fresco door aboriginalkunstenaars op een schoolmuur had het effect van een culturele revolutie. Sindsdien groeide de belangstelling voor hedendaagse aboriginalkunst, onder andere op grote kunstmanifestaties als de Biënnale van Venetië. Die hedendaagse aboriginalkunst is ook de te zien op de tentoonstelling in Brussel.

De tentoonstelling Before Time Began loopt tot en met 29 mei 2021 in het Museum Kunst & Geschiedenis in Brussel.

 

 

Gerelateerde artikelen

Gerelateerde Programma's