Ga naar hoofdinhoud

Luister Live

Home

Luister

Klara Select

Pompidou

Over hoe wo i zijn armen strekt tot in het midden oosten

Over hoe WO I zijn armen strekt tot in het Midden-Oosten

Door Pompidou
Bannerafbeelding voor fragment

2 maanden geleden

17 min

Wie denkt dat de Eerste Wereldoorlog zich beperkte tot Europa, heeft het mis. Ook het Midden-Oosten raakte in de ban van de oorlog. Curator van het In Flanders Fields Museum Pieter Trogh vertelt in Pompidou over ‘Voor de Beschaving’, een tentoonstelling die de Eerste Wereldoorlog in het Midden-Oosten in kaart brengt, en wat voor gevolgen dit had voor de huidige situatie van het gebied.

De regio werd destijds gedomineerd door het Osmaanse Rijk dat in het begin van de oorlog al in verval was.  Om het rijk toch te redden van een complete ondergang leek een alliantie met één van de toenmalige grootmachten een slimme zet. Uiteindelijk kozen ze de kant van Duitsland: “De keuze voor Duitsland valt deels te verklaren door de banden die beide rijken al met elkaar hadden”, aldus Pieter Trogh, “maar heel belangrijk ook: Duitsland beloofde geld, middelen én koesterde geen koloniale ambities in het rijk.”

Ook Duitsland zag zijn voordelen in het bondgenootschap. Zo wilden ze door middel van propaganda en het uitroepen van een Jihad een massale opstand losketenen die hun tegenstanders flink kon tegenwerken.

Maar Duitsland was niet de enige die baat had bij het zoeken van bondgenoten in het Midden-Oosten. Onder andere de Britten sloten akkoorden met bepaalde groepen om opstanden te voeren in ruil voor autonomie en zelfbestuur van bepaalde gebieden. Die akkoorden werden langs westerse zijde na de overwinning van de geallieerden niet nagekomen. Integendeel: het Midden-Oosten werd door het geheime Sykes-Picotverdrag in 1916 onder Britse en Franse invloed verdeeld en uitgebuit volgens koloniaal model. “Dat proces heeft voor veel ongenoegen gezorgd bij de mensen die daar leefden”, zo zegt Trogh.

Volgens experten die in de tentoonstelling werden opgenomen, kan die verdeling en uitbuiting de oorsprong van veel huidige conflicten in het Midden-Oosten verklaren. Een voorbeeld zijn de extreme, antiwesterse regimes van Assad of Hoessein die in de tweede helft van de 20e eeuw opdoken: “Vandaar ook hun weigering om verdragen van de Rechten van de Mens te ondertekenen omdat ze dat zien als een andere Westerse vorm om zich met binnenlandse aangelegenheden te moeien.”

‘Voor de Beschaving’ loopt nog tot en met 2 oktober in het In Flanders Fields Museum in Ieper.

 

Gerelateerde artikelen

Gerelateerde Programma's