Ga naar de inhoudLuister live op radioplus
Uitbundig verleden: de Bourgondiërs in een 19de-eeuws salon

Uitbundig verleden: de Bourgondiërs in een 19de-eeuws salonKunst & Cultuur, Expo

Het Museum Hof van Busleyden vertelt het verhaal van de Bourgondiërs door de ogen van de 19de-eeuwse historieschilderkunst. Een eye-opener volgens Chantal Pattyn.
© Neue Galerie Graz Universalmuseum Joanneum

Anton Petter, De ontmoeting van Maximiliaan van Oostenrijk en Maria van Bourgondië in Gent, 1812-1814

Wat?

Na Kinderen van de Renaissance is dit alweer een juweel van een expo. De vormgeving doet je vermoeden dat je je in een 19de eeuws salon bevindt. Of in een van de zalen van het KMSKA. De werken hangen op ooghoogte en hoger, zoals de mode toen voorschreef.

Thema is hoe de vele heldhaftige daden en territoriumdrift van de Bourgondische hertogen perfect pasten in de justificatie van de jonge Belgische natie. Waardige voorouders leverden het perfecte narratief. Koningen en rijke burgers bestelden historieschilderkunst bij de vleet. Kunstenaars als Henri Leys vaarden er wel bij.

Zelf heb ik er nooit goed naar gekeken. Het zijn de museumzalen waar ik steevast snel doorheen loop, op zoek naar schilderijen die ik authentieker en moderner vind en dat niet de salons haalde. En daarom is de expo in Mechelen ook een eye opener. Want ook in die historieschilderkunst zijn verschillende stijlen te vinden. Van retro tot romantisch, zelfs gothic.

Joanna de Waanzinnige (zij was minder zot dan we denken) was een dankbaar onderwerp. Filips de Schone scoort vooral als het lijk waarover ze rouwt. Ook Filips de Goede, als stichter van de Orde van het Gulden Vlies scoort ook goed. Net als de latere Keizer Karel, als bezorgde vader van zijn bastaarddochter bij zijn minnares Joanna van der Gheynst die hij ten andere nadien alle contact met haar dochter verbood.

Nog een populair thema zijn de vele bezoeken van de hertogen aan kunstenaarsateliers. Opvallend is de focus op het anekdotische en het persoonlijke. Waardoor het soms pure cinema wordt en men zich beter kon inleven in die vervlogen tijden.

De literatuur hielp een handje in die historiedrift. De boeken van Walter Scott werden gretig gelezen en leverden een nooit opdrogende schat aan verhalen op. Met de geschiedenis werd trouwens niet gelachen. Alles werd historisch zo accuraat mogelijk uitgebeeld.

Waarom moet u dit zien?

De Bourgondiërs die worden herbekeken vanuit een 19de-eeuws perspectief levert een unieke vertelling op. Met een aantal opmerkelijke bruiklenen bovendien, van het Prado tot het Paleis te Laken. De catalogus levert zeer goede essays op. En voor wie het allemaal wat lichter wil: Het Geluidshuis creëerde een heerlijk audioverhaal

Praktisch?

Uitbundig verleden loopt tot en met 27 februari 2022 in Museum Hof van Busleyden in Mechelen

Chantal Pattyn