Ga naar de inhoudLuister live op radioplus
Klara Live op 2 november: Macbeth Underworld van Pascal Dusapin

Klara Live op 2 november: Macbeth Underworld van Pascal Dusapin

Macbeth Underworld in de Munt lijkt op een nachtmerrie waaruit je zo snel mogelijk wil ontwaken. De seizoensopener van de Munt is meteen een wereldcreatie van een nieuwe opera, een statement van het huis als creatieve instelling. De makers zijn Frans: componist Pascal Dusapin, librettist Frédéric Boyer en regisseur Thomas Jolly en dat heeft te maken met de coproductie met de Parijse Opéra Comique.
Sylvia en Olav in gesprek over Macbeth Underworld

Het vertrekpunt is Shapespeare's Macbeth maar dan in een nieuwe lezing die het koppel opvoert na hun gruweldaden, na hun dood wellicht. Ze komen terecht in een eindeloze lus van herbeleving van wat ze uitspookten en kijken ernaar vanuit een soort kinderlijke onschuld, vol afschuw bij alles wat hen weer voor de geest komt. Dat is de "underworld" waarin ze terechtkomen, die zelf gecreëerde hel. De visuele uitwerking is onwaarschijnlijk esthetisch en vernuftig met een draaiend platform waarop we beurtelings inzicht krijgen in het woud (van Birnam), het kasteel vanuit diverse perspectieven: o.m. de slaapkamer van het koppel of de ingangspoort die als een echte hellepoort wordt bewaakt door de "Porter", de 77-jarige tenor Graham Clarke schittert in deze rol als een shakespeariaans burlesk figuur. De duistere sfeer met adequate belichtingseffecten, de gothic kostuums, de inspiratie uit Macbeth-verfilmingen van de jaren '70, het oproepen van elementen uit het oorspronkelijk verhaal zoals de 8 koningen die afstammen van Banquo, .... alles is uiterst doordacht en verfijnd in beeld gebracht. Maar het is een enscenering die vooral het intellect aanspreekt en niet direct het hart. De nieuwe partituur van Dusapin is betoverend mooi en toegankelijk met vaak dromerige, stilstaande muziek. De orkestratie is ongemeen boeiend met een indrukwekkend percussie-arsenaal waaraan exotische instrumenten zijn toegevoegd. Een orgeltje zorgt voor koude dissonante klanken, troostende klanken komen van een aartsluit en opvallend zijn de vele boventonen in het klankbeeld opgewekt door houtblazers en heel veel vrouwenstemmen (de Weird Sisters en een vrouwenkoor). In de vocale partijen van het koppel Macbeth schitteren de zangers/acteurs Georg Nigl en Magdalena Kozena. Kozena kreeg een vroegbarok aandoende recitativische stijl toegemeten wat ze zeer homogeen heeft gebracht. Nigl kreeg een partij waarin hij mag evolueren van Sprechgesang naar grote uithalen van het diepe naar het hoge register, een kolfje naar zijn hand. Ook de moeilijke sopraanpartijen van de Weird Sisters waren goed bezet (beetje jammer dat er geen Vlaamse stem bij te horen was) en het kindstemmetje uit het kinderkoor van de Munt verdient een grote pluim. Het is misschien wel raadzaam om uw Shakespeare-kennis wat op te frissen en vooral het Macbethverhaal te herlezen voor u deze productie gaat bekijken want anders zou u wel eens verloren kunnen lopen in de wat hermetische geprojecteerde teksten en de veelheid aan droombeelden op het toneel.